DANKÓW BOGACTWO PRZYRODNICZE

 TAJEMNICZY DANKÓW 

"GDYBY DRZEWA MOGŁY  MÓWIć"

Historia Dankowa i jego mieszkańców jest nierozerwalnie związana  z przyrodą. Najpierw była puszcza, póżniej pojawili się pierwsi osadnicy, którzy wykorzystali puszczańskie drewno do budowy fortyfikacji i domostw. W miejscu wyciętych drzew posadzili nowe, które do dnia dzisiejszego majestatycznie królują nad Dankowem.

W ten sposób kołowrót historii i dzikie siły natury kręcą się dalej tworząc nowe oblicze dankowskiej ziemi. Danków położony jest w sercu Barlinecko-Gorzowskiego Parku Krajobrazowego, zewsząd otoczony przez lasy, jeziora, bagna tworzące swoistą enklawę świata fauny i flory. Historia wsi liczy kilkaset lat, większość zabytków architektury została niestety zniszczona, ale przetrwały dankowskie drzewa. Są one niemymi świadkami historii tych terenów.

W niewielkiej odległości od linii brzegowej Jeziora Wielgiego rosną dwa niezwykłe dęby liczące ponad 500 lat. Dęby o potężnych pniach  i niezwykłych rozłożystych koronach, których obwód przekracza 700 cm. Drzewa te zostały najprawdopodobniej zasadzone przez pierwszych Papstainów, którzy rozpoczęli swoje władanie Dankowem w roku 1465. Usadowione zostały na krańcach folwarku wyznaczając w ten sposób jego granice i dopełniając plan przestrzenny miasta.

 

Dąb Danko

Najważniejszym elementem dendrologicznym wsi jest park pałacowy zaprojektowany w stylu XIX wiecznych parków angielskich. Wykorzystywał on w swojej koncepcji rodzime drzewa, które rosły wcześniej na jego terenie. Park miał charakter romantyczny, z krętymi nieregularnymi alejami, mostkami i potężnym drzewostanem tworzącym aurę tajemniczości i dzikości.

Do dnia dzisiejszego zachowały się 300-500 letnie dęby, niezwykłe buki, w tym buki czerwone, żywotniki olbrzymie, jesiony, platany, modrzewie i ogromne lipy. Niestety obecnie teren ten uległ znacznej degradacji. Pozostał jednak nadal miejscem bardzo atrakcyjnym przybierając formę dzikiego i tajemniczego zakątka Dankowa.

 

 

Park jesienią

Południową granicę parku wyznacza rzeka Polka. Przekraczając rzeczkę zabytkowym mostkiem kierujemy się wzdłuż linii brzegowej Jeziora Wielgiego podążając przepiękną aleją dębowo-bukową w stronę rodzinnego grobowca rodziny von Brand. Była to ostatnia droga, którą przebywali zmarli członkowie rodu do miejsca spoczynku w mauzoleum - grobowcu. W okolicy grobowca natkniemy sie na ciekawostkę dendrologiczną w postaci buków sadzonych tzw. metodą wiązkową. Potężne drzewa wyrastają bardzo blisko siebie tworząc efekt jednego ogromnego drzewa o niezwykłych kształtach.

 

"Buki wiązkowe" w pobliżu mauzoleum

Tak więc koncepcja parku pałacowego dopracowana została w każdym szczególe tworząc wspaniały efekt.

Park dankowski skrywa również swoją mroczną tajemnicę. Na terenie parku pochowana została ostatnia właścicielka Dankowa Cora von Alvensleben. Popełniła samobójstwo wraz ze służbą 29 stycznia 1945 roku, kiedy do wsi wkroczyły wojska rosyjskie. Zginęło również kilkunastu mieszkańców Dankowa. Wszystkich pochowano w nieoznaczonej zbiorowej mogile na terenie parku.

Kolejnym ciekawym miejscem przyrodniczym Dankowa jest leśna ścieżka dydaktyczna biegnąca w pobliżu mauzoleum. Rosną tutaj niezwykłe sosny w wieku około 160-180 lat, spośród których kilkanaście posiada dwa pnie wyrastajace z jednej podstawy tworząc kształt liry pnącej się ku górze.

   

 

Sosny o kształcie liry

Dankowskie drzewa stały się niestety świadkami ponurej historii Niemiec okresu hitlerowskiego. Otóż w roku 1933  na skwerze przy obecnym przystanku  posadzono dwa dęby, upamiętniające dojście Hitlera do władzy. Nadano im imiona Hitler i Hindenburg, które wyryto na kamieniach pamiątkowych. Na szczęście wojna się zakończyła a dęby wciąż rosną.

Warte uwagi są również liczne aleje lipowe i kasztanowcowe biegnące wzdłuż uliczek dankowskiej wsi. Jedną z ciekawszych jest aleja akacjowa rozciągajaca się wzdłuż leśnego traktu, który zmierza w kierunku Moczydeł a zaczyna się przy leśniczówce w pobliżu Jeziora Dankowskiego Małego. Są to drzewa w wieku około 100 lat. Warto wspomnieć, że akacje wzrastają do wieku 40 lat, a żyją maksymalnie 150 lat.

Ciekawym miejscem z przepięknym drzewostanem jest teren dawnego cmentarza z drzewami w wieku około 100-150 lat z pozostałościami nagrobków dawnych  mieszkańców Dankowa.

W pobliżu wsi natrafić możemy na ogromne skupiska głazów narzutowych rozrzuconych przez lodowiec pośród drzew, tworzących  prawdziwie górski krajobraz.

Dankowska przyroda to również fauna i flora dwóch jezior - Jeziora Dankowskiego Małego oraz Jezziora Wielgiego.Mniejsze z nich  o powierzchni 21 ha i głębokości 8,9 metra otoczone jest otoczone jest przepięknym lasem sosnowym, który porasta wysokie skarpy otaczające jezioro na całej jego długości. Niektóre z drzew osiągnęły imponujące rozmiary i niezwykłe kształty.

 

Jezioro Dankowskie Małe we mgle

Większe z jezior - Wielgie o powierzchni 90 ha i głębokosci 7,7 m posiada  urozmaiconą linię brzegową z licznymi zatokami i półwyspami. Pas przybrzeżny to teren bagienny z lasem olchowym. Brzegi jeziora porastają trzcinowiska oraz połacie grzybieni białych.Występują tutaj liczne gatunki kaczek, gęsi gęgawe oraz niezwykle rzadkie bąki. Podczas eksploracji archeologicznej w jeziorach odkryto pozostałości późnośredniowiecznej ceramiki, żelazne kłódki, topory. Do dnia dzisiejszego wody jezior dankowskich stanowią atrakcyjny teren dla płetwonurków.

 

Jezioro Wielgie

Spotkać tutaj możemy polujące bieliki i rybołowy, króre gniazdują w okolicznych lasach. W otulinie dankowskiej puszczy wystepują liczne żurawie, bociany czarne, kanie rude, czaple, kormorany i wiele inych gatunków ptaków. Teren ten to prawdziwa atrakcja dla ornitologów.

Z Jeziora Wielgiego wypływa rzeczka Polka, której wody zasilają niewielkie rzeki  będące dopływami Noteci. Tereny Polki to liczne młyny /niestety zniszczone/ oraz królestwo bobrów.

 

Ruiny tzw. Młyna Dolnego

Jeśli chodzi o świat ssaków to obok gatunków pospolitych takich jak jelenie, dziki, sarny  spotkać możemy również żubry, które odłączyły się od swojego stada  w okolicach Drezdenka i wędrują po dankowskich lasach. Kolejnym gatunkiem rozprzestrzeniajacym się w szybkim tempie są wilki pojawiajace sie regularnie w okolicach Dankowa. Licznie wystepują tutaj borsuki, lisy, kuny a nawet przybyłe niedawno szopy.

Piękno drzew, niezwykły klimat stworzony przez zabytki architektury oraz bogactwo świata zwierzęcego czynią Danków miejscem niezwykłym o ogromnych walorach przyrodniczo-historycznych oraz turystycznych.

Tekst i zdjecia - Adam Sokołowski

Żródła: Emilia Linkowska-Tudor  "Park pałacowy w Dankowie"

Zdzisław Linkowski  "Plan przestrzenny Dankowa"